Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
6. Tema / İstatistiksel Araştırma Süreci Odaklanılan grup araştırma yapılmasına imkân vermelidir. Soru, verileri tek tek ya da veri dağılımını bütüncül olarak incelemeye yönelik analize imkân vermelidir. Örneğin bir grupta kimin en uzun olduğu şeklinde bir soru uygun değildir. Uygun olansa gruptaki öğrencilerin boylarının merkezinin nasıl eğilim gösterdiğine odaklanmaktır. Nicel veri toplamaya uygun olmalıdır. Tek nicel değişkenli veri toplamayı gerektiren araştırmalarda veriler, bir grubun belli bir özelliğinin sayılması veya ölçülmesiyle elde edilen veriler olmalıdır. Araştırma sorusunun bir amacı vardır ve araştırmaya değerdir. Örneğin bir sınıftaki kızların ve erkeklerin boylarının karşılaştırıldığı bir araştırma sorusu bağlama göre anlamlı bilgiler verebilir. Ancak bir grup öğrencinin göz rengi ile saç teli uzunluklarını karşılaştırmak anlamlı bir araştırma olmayabilir. Değişebilirliği yansıtmalıdır. Değişebilirlik dört farklı durumdan kaynaklanmaktadır. • Doğal ortamdan kaynaklı değişebilirlik • Ölçümden kaynaklı değişebilirlik • Müdahaleden kaynaklı değişebilirlik • Örneklemden kaynaklı değişebilirlik Veri toplanarak cevaplanabilmelidir. Araştırma sorusu birincil veya ikincil verilerle cevaplanabilmelidir. Ayrıca ölçümün nasıl yapılacağı görülmelidir. Birincil veriler, araştırma sorusunu cevaplamaya yönelik verilerin araştırmacılar tarafından toplanmasıdır. İkincil veriler, başkaları tarafından önceden toplanmış mevcut verilerdir. Amacı net olmalıdır. İstatistiksel araştırma sorularında amaç, net olarak görülmelidir. Araştırma sorusunun amacı sorunun “betimleyen” veya “karşılaştıran” türde olmasıyla ilgilidir. Araştırmaya değer olmalıdır. 1 Değişken açık bir şekilde görülmelidir. “Soru hangi veriler hakkında?” sorusunun cevabı, istatistiksel araştırma sorusunda görülmelidir. 4 6 İlgilenilen grup (evren) açık olmalıdır. “Soru kimin hakkında?” sorusunun cevabı, istatistiksel araştırma sorusunda görülmelidir. 3 2 5 7 8 Bilgi Görseli 6.1: İstatistiksel araştırma sorularında bulunması gereken ölçütler İstatistiksel araştırmalara yön verecek istatistiksel araştırma sorularını oluşturmak için dikkat edilmesi gereken ölçütler bulunmaktadır. Tek nicel değişkenli veri toplamayı gerektiren istatistiksel araştırma soru larında bulunması gereken ölçütler Bilgi Görseli 6.1’de yer almaktadır. Tek nicel değişkenli veri toplamayı gerektiren istatistiksel araştırma sorularında bu ölçütlerin görülmesi, istatistiksel araştırma sürecinin son raki aşamalarının amaca uygun şekilde yürütülmesine katkıda bulunmaktadır.
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
1. Adım (Verilenlerin Belirlenmesi ve Modelleme): Sayfa 159'de yer alan 1. soruda verilen matematiksel ifadeler, denklem ve değişkenler incelenir. İstenen nicelik sembolik olarak belirlenir.
2. Adım (Matematiksel Teorem ve İşlemler): Müfredatta belirtilen temel cebirsel, geometrik veya fonksiyonel kurallar uygulanarak çözüm adımları sadeleştirilir.
3. Adım (Sonuç ve Doğrulama): Bulunan değer denklemde ve problem koşullarında yerine yazılarak sağlama yapılır.