9. Sınıf Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 53 Cevapları (MEB Yayınları)

2. Ünite: MEKÂNSAL BILGI TEKNOLOJILERI 52

7. Kartogram Haritalar Kartogram haritalarda kıta, ülke veya il alanı bir istatistiksel verinin değerine göre boyutlandırılıp gösterilir. Kartogram haritalar, sosyoekonomik değişken- lerin görselleştirilmesinde kullanılmaktadır. Kartogramlar, bilgisayar tekno- lojileri ve coğrafi bilgi sistemlerindeki gelişmelere bağlı olarak gün geçtikçe yaygınlaşmaktadır (Harita 2.8). Harita 2.8 Türkiye’de illere göre nüfus dağılışı kartogram haritası, 2025 Harita 2.9 Rize ilinin fiziki haritası Türkiye Nüfus Dağılışı Kartogramı Haritada Yükselti ve Yer Şekilleri Nasıl Gösterilir? Harita, coğrafi unsurların düzlem üzerine aktarılmasıyla oluşturulur. Buna karşılık yeryüzü düz değildir. Dünya, engebeli arazi yapısıyla üç boyutlu bir yüzeye sahiptir. Yeryüzünün bu özelliği, farklı yükseltilerdeki sahaların ve yer şekillerinin haritada gösterilmesini zorlaştırmaktadır. Yer şekillerini ve yüksel- tileri haritada belirgin bir şekilde göstermek amacıyla çeşitli yöntemler geliş- tirilmiştir.

a) Renklendirme Yöntemi Renklendirme yönteminde aynı yükselti veya derinlikteki yerler aynı renk tonla- rıyla gösterilerek o yere ait yükselti ve yer şekillerinin algılanması kolaylaştırılır. Renklendirme yöntemiyle çizilen haritalarda renkler yükselti aralıklarını ifade eder. Deniz seviyesinden itibaren yükselti arttıkça sırasıyla yeşil, açık yeşil, sarı, turuncu, açık kahverengi ve koyu kahverengi renkleri kullanılır. Göl, deniz ve okyanuslarda açık maviden koyu mavi tonlara doğru geçiş ise derinliğin arttığını gösterir (Harita 2.9). K KARADENİZ Trabzon Artvin Rize Erzurum Akarsu İl sınırı Derinlik (Metre) Yükseklik (Metre) 0 0 -50 -100 -250 250 -500 500 750 -1.000 1.000 1.300 1.600 1.900 2.500 3.932 -2.000 -3.000 İl merkezi 0 25 50 km 1 milyon kişi Toplam nüfus 86,09 milyon Ankara İstanbul İzmir