Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
3. ÜNİTE: DOĞAL SİSTEMLER VE SÜREÇLER Türkiye, mutlak konumu itibarıyla Akdeniz iklim kuşağı içinde yer alır. Bu ku- şakta olmasına rağmen kısa mesafelerde yükseltinin çok fazla değişmesi, denizellik-karasallık, dağların uzanış doğrultusu gibi faktörlerin etkisiyle ül- kemizde çeşitli iklim türleri ortaya çıkmıştır. Ayrıca bahsedilen faktörler, çe- şitli iklimlerin içinde geçiş bölgelerinin oluşmasında etkili olmuştur. Örneğin Anadolu’nun batısında (Uşak, Afyon ve Kütahya) yer yer Akdeniz ikliminin özellikleri hissedilirken yükselti ve karasallığın etkisiyle karasal iklim özellikle- ri de kendini gösterir. Sonuç olarak Türkiye’de iklimler sınıflandırılırken kesin sınırlar çizmek mümkün değildir. İklimler arası geçiş, dereceli gerçekleşmek- tedir. Akdeniz ve Karadeniz iklimleri ile karasal iklim, Türkiye’de etkili olan üç büyük iklim türüdür (Harita 3.13). Bir yere ait sıcaklık ve yağış değerlerini gösteren grafikler sayesinde o yere ait iklim özellikleriyle ilgili yorum yapılabilir. Girne (KKTC) Aylık toplam yağış miktarı (milimetre) Aylık ortalama hava sıcak- lığı (derece celsius) Yağış kış mevsiminde fazla, yaz mevsiminde azdır. Yağışın yıl içindeki dağılımı düzensizdir. Grafiğe göre sıcaklık yıl içinde yaklaşık 10 ile 27 °C arasında değişmiştir. Mayıs ayı toplam yağış miktarı 30 mm’dir. Nisan ayı ortalama sıcaklığı 17,5 °C’tur. Yağış Miktarı (mm) Grafiğin hangi merkeze ait olduğu Hava Sıcaklığı (°C) Yağış Dağılımı Sıcaklık Değişimi Yağış Miktarı Sıcaklık Ortalaması Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 0 5 10 15 20 25 30 Sıcaklık (°C) Yağış (mm) 0 10 20 30 40 50 60 70 Akdeniz iklimi Karasal iklim Karadeniz iklimi Akdeniz-Karasal geçiş Karasal-Karadeniz geçiş Akdeniz-Karadeniz geçiş Karasal-Sert karasal geçiş Gürcistan Ermenistan İran Irak Suriye KKTC GKRY Az. NÖC. Bulgaristan Yunanistan Karadeniz Akdeniz Marmara Denizi Ege Denizi 0 100 200 km K Enlem : 35˚ 19' K Boylam : 33˚ 19' D Yükselti : 21 m Bilgi Kutusu Sıcaklık ve Yağış Grafikleri Nasıl Okunur? İklim Türleri