9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 254 Cevapları (MEB Yayınları)

3. Tema/Sürdürülebilirlik Günümüzde nanoboyutlu malzemelerin etkileyici birçok özelliği keşfedilmiş ve bu malzemelerle ilgili geniş kullanım alanları ortaya çıkmıştır. Çok çeşitli kaynaklara sahip nanoparçacıkların çoğunluğu doğal kökenlidir ve ortamda sürekli bulu­nabilir. Suda bulunan kolloitler, ince taneli çöl kumu, petrol duman­ ları, volkanik aktivitelerden veya orman yangınlarından ortaya çıkan duman ve bazı atmosferik tozlar doğada üretilen nanoparçacık örnekleridir. Diğer nano­ parçacıklara örnek olarak araba egzozu, endüstriyel emisyonlar ve kaynak yapımında kullanılan lehim dumanları verilebilir. İnsan faaliyetlerinin yan ürünü olan bu nanoparçacıklar çevreye istem dışı salınır. Nanoboyuttaki özellikle­ rinden faydalanmak için nanoparçacıklar özel olarak tasarlanır ve nanotek­ nolojik ürünler için üretilir. Nanoparçacıklar; otomotiv, elektronik, yapı, tekstil, enerji, kâğıt, kişisel bakım, sağlık gibi önemli alanlarda yaygın olarak kullanılır (Görsel 3.14). Makroboyutlarına göre geniş bir yüzey alanına sahip olmaları ve nanoboyutta farklı özellikler sergilemeleri nedeniyle çeşitli uygulamalarda geniş bir kullanım alanına sahiptir. Görsel 3.14 Nanoparçacıkların çeşitli sektörlerdeki kullanımında 2031 yılına kadar öngörülen artış Otomotiv %8 Elektronik %6 Yapı (İnşaat) %26 Tekstil %106 Sağlık %8 Enerji %242 Kâğıt %16 Kişisel bakım %18 2020 2031 1 10 100 1000 10 000 100 000 1 000 000

1. Yönerge: Aşağıda verilen metni okuyarak soruları cevaplayınız. (Metin yazarlar tarafından oluşturulmuştur.) Kimyager, kimya mühendisi, malzeme mühendisi ve biyologlardan oluşan büyük bir ekibin başında çevre mühendisi olarak çalışıyorsunuz. Aşağıdaki haberde yer alan gemi kazasının neden olduğu çevre sorunları­ nı araştırmak ve bu sorunlara çözüm yolları bulmak için görevlendirildiniz. Kimyasal Madde Yüklü Gemi Battı ve Yüzlerce Deniz Canlısı Ölü Olarak Kıyıya Vurdu 2024 yılının Haziran ayı başlarında Pasifik açıklarında Beyaz İnci adlı yük gemisi günlerce süren bir yangın sonucunda batmıştı. Geminin ya­ narak battığı bölgedeki en temiz ve güzel sahil şeridine kısa bir süre sonra yakıt, enkaz ve plastik parçaları vurdu. Ölen deniz canlıları bir süre sonra kıyılarda görülmeye başlandı. Şu ana kadar kıyıya 176 de­ niz kaplumbağası, 20 yunus ve 4 balina cesedinin vurduğu bildirildi. Yetkililer, bu dönemde bu kadar çok deniz canlısının kıyıya vurmasının olağan dışı olduğunu ve hayvanların batan gemi nedeniyle ölmüş ola­ bileceğini ifade etti. İlk incelemelerde hayvanların yanma sonucunda ölmediği ve ölümlerin gemi kazasından birkaç gün sonra gerçekleştiği anlaşıldı. Yetkililer, her gün yeni bir deniz canlısının kıyıya ölü olarak vurduğunu ve incelemelerin devam edeceğini bildirdi. Okyanusa Nasıl Yardım Edebilirsiniz? Etkinlik-3.6