📘 9. Sınıf Fizik
📍 Sıvılar, içinde bulunduğu kabın yüzeylerine basınç uygular. Bu basınç, sıvının
📝 Uygulama • Sayfa 150
✓ 2026-2027 MEB Yayınları
2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı MEB 9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 150 Uygulama sorularının detaylı çözümleri ve cevap anahtarı aşağıda sunulmuştur.
Konu ve Kazanım Rehberi: 3. ÜNİTE — Sıvılar, içinde bulunduğu kabın yüzeylerine basınç uygular. Bu basınç, sıvının kapsamında kitaptaki soruların açıklamalı çözümleri yer almaktadır.
1
Soru 1 (Uygulama)
MEB Sayfa 150
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
3. ÜNİTE Sıvılar, içinde bulunduğu kabın yüzeylerine basınç uygular. Bu basınç, sıvının temas ettiği yüzeye dik ve net bir kuvvet uygulamasından kaynaklanır. Bir yüzeye uygulanan basıncın o yüzeyin alanı ile çarpımı sonucunda net bir kuvvet oluşur. P A F = matematiksel modelinde basıncı oluşturan kuvvetin matematiksel modeli F P A $ = olur (4). Görsel 3.7’de verilen ve taban alanı A olan düzgün kap içindeki d yoğunluklu, h yüksekliğindeki sıvının kap tabanında oluşturduğu basınç P h d g $ $ = olur. 4 numaralı matematiksel model kullanıldığında F h d g A $ $ $ = matematiksel modeli elde edilir. h d A F Görsel 3.7: Kabın tabanına etki eden kuvvet Sıvılardaki basınç; sıvının yüksekliği, yoğunluğu ve yer çekimi ivmesine bağlı olup kabın şekli ve taban alanı ile ilişkili değildir. Sıvılarda basıncı oluştu- ran kuvvet, kabın şekline ve basıncın etki ettiği yüzey alanına göre değişiklik gösterir. Örnek Aşağıdaki görselde içi sıvı dolu dereceli silindir verilmiştir. Buna göre
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Newton'ın İkinci Hareket Yasasına göre bir cisme etkiyen net kuvvet, cismin kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir (F_net = m·a).
Sürtünmeli yüzeylerde sürtünme kuvveti daima harekete veya hareket eğilimine zıt yöndedir ve f_s = k·N (k: sürtünme katsayısı, N: dik tepki kuvveti) formülüyle bulunur.
2
Soru 2 (Uygulama)
MEB Sayfa 150
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
a) Sıvı dolu dereceli silindirin tabanındaki sıvı basıncını artırmak için neler yapılabilir? Gerekçesiyle açıklayınız.
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Katı basıncı P = F / S, durgun sıvı basıncı ise P = h · d · g bağıntısıyla bulunur.
Sıvıların kaldırma kuvveti Arşimet Prensibine göre batan hacim ile sıvının özkütlesinin çarpımına eşittir (F_k = V_batan · d_sıvı · g).
3
Soru 3 (Uygulama)
MEB Sayfa 150
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
b) Silindirin tabanındaki sıvı basıncını azaltmak için neler yapılabilir? Gerekçesiyle açıklayınız. Çözüm
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Katı basıncı P = F / S, durgun sıvı basıncı ise P = h · d · g bağıntısıyla bulunur.
Sıvıların kaldırma kuvveti Arşimet Prensibine göre batan hacim ile sıvının özkütlesinin çarpımına eşittir (F_k = V_batan · d_sıvı · g).
4
Soru 4 (Uygulama)
MEB Sayfa 150
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
a) Dereceli silindirin tabanındaki sıvı basıncını artırmak için kaba aynı cins sıvı eklenerek derinlik artırılabilir, sıvının içine tuz atılarak yoğunluğu artırılabilir, dereceli silindir yer çekimi ivmesinin büyük olduğu bir yere (kutup bölgeleri) götürülebilir ya da hepsi yapılabilir.
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Newton'ın İkinci Hareket Yasasına göre bir cisme etkiyen net kuvvet, cismin kütlesi ile ivmesinin çarpımına eşittir (F_net = m·a).
Sürtünmeli yüzeylerde sürtünme kuvveti daima harekete veya hareket eğilimine zıt yöndedir ve f_s = k·N (k: sürtünme katsayısı, N: dik tepki kuvveti) formülüyle bulunur.
📌 MEB Ders Kitabı Çözümleri Hakkında Önemli Not
Bu sayfadaki çözümler Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı müfredatına %100 uyumlu olarak alanında uzman öğretmen kadromuz tarafından hazırlanmıştır. Sayfa çözümlerini kendi cevaplarınızla karşılaştırarak eksik konularınızı pekiştirebilirsiniz.
