9. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 108 Cevapları (MEB Yayınları)

2. Tema Görsel 2.13 Kloroplastın yapısı Görsel 2.14 Likopen pigmenti domatesin kırmızı, beta-karoten pigmenti ise havucun turuncu görünmesini sağlar. Lökoplastlar, bitki hücrelerinde depo olarak kullanılan plastit türleridir. Pigment içermedikleri için genellikle renksizdir. Bitkilerde yağ, nişasta, protein gibi madde­ lerin depolanması için kullanılır. Bitkilerin enerji ve besin maddelerini depolayarak ihtiyaç duydukları zamanlarda bunları kullanmalarını sağlar. roplastların iç kısmında tilakoit adı verilen ince, yassı ve tabak benzeri bir zar sistemi vardır. Tilakoitlerin üzerinde ışık enerjisini soğuran pigmentler yer alır. Kloroplast içinde bazı bölgelerde tilakoitlerin sütunlar hâlinde üst üste dizilmesi ile granum denen yapılar oluşur. Granumlar ara lameller ile birbirlerine bağlıdır. Granumlardan oluşan bütün yapı grana diye adlandırılır (Görsel 2.13). Tilakoid za­ rında ve stromada gerçekleşen süreçlerde karbondioksit ve su kullanılarak glikoz ve oksijen üretimi gerçekleşir. Kloroplastlar da mitokondriler gibi kendi DNA, RNA ve ribozomlarına sahiptir. DNA Stroma Granum Grana Ribozom Tilakoid zar Nişasta granülü Dış zar İç zar Kromoplastlar; bitki hücrelerinde yüksek miktarda ksantofil, beta-karoten, lutein, likopen gibi karotenoid pigmentleri içeren plastit türüdür. Bulundukları yapının kır­ mızı, sarı ve turuncu görünmesini sağlar. Örneğin olgun bir domatesin kırmızı rengi, içerdiği likopen pigmentinden kaynaklanır (Görsel 2.14). Havucun turuncu rengini veren pigment beta-karotendir. Sarı renkli meyveler ksantofil içerir. Farklı dalga boylarındaki ışık, bu pigmentler sayesinde fotosentez sürecinde kullanılır. Kromo- plastların oluşturduğu renkli yapılar (meyve, çiçek, yaprak vb.) bitkinin üremesi için gerekli tozlaşma olasılığını artırır. Ayrıca antioksidan özelliğiyle hücreleri korur.