11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 38 Cevapları (MEB Yayınları)

1. Tema 38 Çözüm 1. Verilen bilgiler ve tablodaki veriler dikkate alındığında birden çok istatistiksel araştırma sorusu yazılabilir. Bu sorulardan biri “Türkiye’de meyve veren zeytin ağacı sayısı ile üretilen sofralık zeytin miktarı arasında ilişki var mıdır?” sorusudur. 2. Tablodaki veriler istatistik yazılımına girildiğinde meyve veren zeytin ağacı sayısı ile üretilen sof­ ralık zeytin miktarı nicel değişkenlerine ait serpme diyagramı aşağıdaki gibi oluşur (Grafik 1). 3. Grafik 1’den yararlanarak BSO’yu hesaplamak için her iki değişkenin aritmetik ortalamalarına göre eksenler oluşturulur. Meyve veren zeytin ağacı verilerinin aritmetik ortalaması X = 141 250’dir. Üretilen sofralık zeytin miktarı verilerinin aritmetik ortalaması Y 529 448 = ’dir. Bu ortalamalar doğrultusunda dört bölgeye ayrılan veriler Grafik 2’de verilmiştir. Grafik 2’de dört bölgeye ayrılan serpme diyagramı incelendiğinde birinci bölgede 3, ikinci bölgede 1, üçüncü bölgede 6 ve dördüncü bölgede 7 veri olduğu görülmektedir. Grafik 2’de bölgelere ayrılan serpme diyagramındaki iki nicel değişkenli veriler, veri değerlerinin aritmetik ortalamadan büyük veya küçük olmasına göre kategorik değişkenler olarak da ele alına­ bilir. BSO, kategorik değişkene dönüştürülen her bir değişken için veri değerlerinin aritmetik orta­ lamadan büyük ya da küçük olmasına göre iki yönlü sıklık tablosu oluşturularak da incelenebilir. Grafik 1 1 400 000 1 200 000 1 000 000 800 000 600 000 400 000 200 000 20 000 O 40 000 60 000 80 000 120 000 100 000 140 000 160 000 180 000 200 000 Meyve Veren Zeytin Ağacı Sayısı Üretilen Sofralık Zeytin Miktarı (ton) y x Grafik 2 O 1 400 000 1 200 000 1 000 000 800 000 600 000 400 000 200 000 20 000 40 000 60 000 80 000 120 000 100 000 140 000 160 000 180 000 200 000 Meyve Veren Zeytin Ağacı Sayısı x y Üretilen Sofralık Zeytin Miktarı (ton) Y X (%)