11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 378 Cevapları (MEB Yayınları)

3. ÜNİTE Şekil 3.41: Merceğe gönderilen herhangi bir ışının kırılması F Asal eksen Yardımcı eksen F F’ F Asal eksen Yardımcı eksen F F’ Teleskop (Görsel 3.26), mikroskop (Görsel 3.27), gözlük, lens, fotoğraf makinesi, kamera, dürbün ve büyüteçlerde mercekler kullanılır. Görsel 3.26: Teleskop Görsel 3.27: Mikroskop Elif Öğretmen, merceklerde ışınların kırılması ile ilgili hazırladığı soru kartlarını sınıfa dağıtıyor. Sınıftaki dört öğrenciye denk gelen kartlar aşağıda verilmiştir. Buna göre öğrencilerin sorulara vermesi gereken cevapları yazınız. Erol Aşağıda verilen ve asal eksenleri çakışık olan hava ortamındaki ıraksak ve yakınsak merceklerin odak uzaklıkları bir birimdir. X Y Gönderilen ışının izleyeceği yolu şekil üzerin­ de çizerek gösteriniz ve ışının kırıldıktan son­ ra asal ekseni hangi noktadan keserek terk edeceğini yazınız. (Noktalar arası mesafeler eşit ve bir birimdir.) Korcan Aşağıda verilen ve asal eksenleri çakışık olan ıraksak ve yakınsak merceklerin odak uzaklıkları sırasıyla f1 ve f2’dir. f2 f1 Merceklere gönderilen ışının izlediği yol şekil­ deki gibi olduğuna göre f1/f2 oranını hesaplayı­ nız. (Noktalar arası mesafeler eşittir.) Örnek Merceklere gönderilen herhangi bir ışının kırılması bulunurken gelen ışına pa­ ralel olacak şekilde optik merkezden yardımcı eksen çizilir. Daha sonra odak noktasından asal eksene dikme çizilir ve dikmenin yardımcı eksenle kesiştiği nokta, diğer bir deyişle yardımcı odak noktası (F’) bulunur. Işının kendisi ya da uzantısı bu noktadan geçecek şekilde kırılır (Şekil 3.41).