11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 326 Cevapları (MEB Yayınları)

12. Aşağıda verilen sınıflandırma tablosuna çukur ve tümsek aynaların benzer ve farklı özelliklerini sistematik bir şekilde yazınız. Çukur Aynalar Tümsek Aynalar Benzer Özellikler Farklı Özellikler Değerlendirme Etkinlik sürecinde yaptığınız çizim ve doldurduğunuz tablolar, öğretmeniniz tarafın­ dan “Dereceli Puanlama Anahtarı” ile değerlendirilecektir. “Dereceli Puanlama Anah­ tarı”na karekoddan yararlanarak ulaşabilirsiniz. Yansıtıcı yüzeyi küresel şekilde olan aynalara küresel aynalar denir. İç yüzeyi yansıtıcı olan küresel aynala­ ra çukur (içbükey) ayna (Görsel 3.8), dış yüzeyi yan­ sıtıcı olan küresel aynalara ise tümsek (dış bükey) ayna (Görsel 3.9) adı verilir. Küresel aynalarla ilgili temel kavramlar (Şekil 3.16) şunlardır: Merkez Noktası (M): Küresel aynayı oluşturan kü­ resel yüzeyin merkezidir. Asal Eksen: Kürenin merkezinden aynanın ortasına çizilerek aynayı iki eşit parçaya bölen doğru parçasıdır. Tepe Noktası (T): Asal eksenin aynayı kestiği noktadır. Odak Noktası (F): Tepe noktası ile merkez arasın­ daki mesafenin tam ortasında bulunan noktadır. Odak Uzaklığı (f): Odak noktası ile tepe noktası arasındaki uzaklıktır. Eğrilik Yarıçapı (r): Merkez ile tepe noktası arasında­ ki uzaklıktır ve şu matematiksel modelle ifade edilir: r = 2f Görsel 3.8: Çukur ayna Görsel 3.9: Tümsek ayna Şekil 3.16: Küresel aynaların temel kavramları Yansıtıcı yüzey M F f f f f r r T F T Çukur ayna Tümsek ayna Yansıtıcı yüzey Asal eksen Asal eksen Küresel aynaların odak uzaklığı yalnızca eğrilik yarıçapına bağlıdır; aynaya gelen ışının rengi, şiddeti ve aynanın içinde bulunduğu ortam bu uzaklığı etkilemez. 326