📌
2026-2027 MEB & Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Uyumlu Rehber: Bu sayfa 9. Sınıf Fizik dersinin Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket konusunu eksiksiz öğrenmeniz için hazırlanmıştır. Sayfa içerisinde; kapsamlı konu anlatımı, 20 soruluk yeni nesil deneme testi, tüm soruların adım adım çözümleri, video konu anlatımı ve resmi MEB ders kitabı çözümleri yer almaktadır.
📖
1. Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket Konu Anlatımı
Kavramlar, temel kurallar, formüller ve çözümlü örnekler
👨🏫 Öğretmenimizin Dersi: Fizik evreni ve doğa olaylarını anlama sanatıdır. Bu derste maddenin ortak ve ayırt edici özelliklerini, özkütle bağıntısını (d=m/V), kılcallık ve yüzey gerilimini, Newton'un hareket yasalarını gerçek deney kurgularıyla inceliyoruz!
1. Özkütle (Yoğunluk) ve Ayırt Edici Özellikler
Bir maddenin birim hacminin kütlesine özkütle denir. Sabit sıcaklık ve basınç altında saf maddeler için karakteristik ve ayırt edici bir özelliktir:
d = m / V [d: Özkütle (g/cm³), m: Kütle (g), V: Hacim (cm³)]
Kütle-Hacim Grafiğinin Eğimi: m-V grafiğinin eğimi (tanα = m/V) doğrudan özkütleyi verir. Eğim ne kadar dikse özkütle o kadar büyüktür.
2. Kohezyon, Adezyon ve Yüzey Gerilimi
Adezyon (Yapışma): Farklı cins moleküller arasındaki çekim kuvvetidir. Yağmur damlasının cama yapışması veya boyanın duvara tutunması adezyondur.
Kohezyon (Tutunma): Aynı cins sıvı moleküllerinin birbirini çekmesidir. Su damlalarının küresel durmasını sağlar. Kohezyon > Adezyon ise sıvı yüzeyi ıslatmaz (cıva gibi).
3. Newton'un Hareket Yasaları
- Eylemsizlik Prensibi: Bir cisme etki eden net kuvvet sıfırsa (F_net = 0), cisim duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa sabit hızla hareketine devam eder.
- Temel Prensip (F = m · a): Net bir kuvvet uygulanan cisim ivmeli hareket yapar. İvme uygulanan net kuvvetle doğru, kütleyle ters orantılıdır.
- Etki - Tepki Prensibi: Her etkiye karşı eşit büyüklükte ve zıt yönde bir tepki kuvveti vardır (F_etki = -F_tepki). Bu kuvvetler farklı cisimler üzerindedir!
📝
2. 20 Soruluk Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket Tarama Testi
MEB kazanımlarına ve yeni nesil sınav formatına tam uyumlu 20 soru
💡 Öğrenci Tavsiyesi: Soruları çözmeden önce bir kağıt-kalem alarak süre tutunuz. 20 soruyu tamamladıktan sonra bir alt kısımdaki ayrıntılı çözüm basamaklarından yanıtlarınızı kontrol edebilirsiniz.
Soru 1
⚡ Canlı İnteraktif Test
Özkütle (yoğunluk) formülü d aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 2
⚡ Canlı İnteraktif Test
Kütlesi 120 gram ve hacmi 40 cm³ olan homojen bir maddenin özkütlesi kaç g/cm³'tür?
Soru 3
⚡ Canlı İnteraktif Test
Aynı cins moleküllerin birbirini çekmesi sonucu oluşan kuvvete ne denir?
Soru 4
⚡ Canlı İnteraktif Test
Farklı cins maddelerin molekülleri arasındaki çekim kuvvetine ne denir?
Soru 5
⚡ Canlı İnteraktif Test
Newton'ın 2. Hareket Yasası (Temel Prensip) formülü nedir?
Soru 6
⚡ Canlı İnteraktif Test
Kütlesi 4 kg olan bir cisme 20 N'luk net yatay kuvvet uygulanırsa cismin kazanacağı ivme kaç m/s² olur?
Soru 7
⚡ Canlı İnteraktif Test
Newton'ın 3. Hareket Yasası neyi ifade eder?
Soru 8
⚡ Canlı İnteraktif Test
Hız ile sürat arasındaki en temel fiziksel fark nedir?
Soru 9
⚡ Canlı İnteraktif Test
Bir araç doğrusal yolda 10 saniyede hızını 10 m/s'den 30 m/s'ye çıkarıyor. Aracın ivmesi kaç m/s²'dir?
Soru 10
⚡ Canlı İnteraktif Test
Sıvı yüzeyinin gergin bir zar gibi davranmasına ne denir?
Soru 11
⚡ Canlı İnteraktif Test
Sıvının sıcaklığı artarsa yüzey gerilimi nasıl değişir?
Soru 12
⚡ Canlı İnteraktif Test
Aşağıdakilerden hangisi türetilmiş bir büyüklüktür?
Soru 13
⚡ Canlı İnteraktif Test
Aşağıdakilerden hangisi skaler bir büyüklüktür?
Soru 14
⚡ Canlı İnteraktif Test
Sürtünme katsayısı k = 0,2 olan yatay düzlemde 50 N ağırlığındaki cisme etki eden sürtünme kuvveti kaç N'dur?
Soru 15
⚡ Canlı İnteraktif Test
Bir cismin hareket durumunu koruma eğilimine ne ad verilir?
Soru 16
⚡ Canlı İnteraktif Test
Boyutları (en, boy, yükseklik) 2 katına çıkarılan bir katı prizmanın kendi ağırlığına karşı dayanıklılığı nasıl değişir?
Soru 17
⚡ Canlı İnteraktif Test
Dar bir cam boruda suyun kendiliğinden yükselmesi olayına ne denir?
Soru 18
⚡ Canlı İnteraktif Test
Ağırlık ile kütle arasındaki fark nedir?
Soru 19
⚡ Canlı İnteraktif Test
Net kuvvetin sıfır olduğu (F_net = 0) bir sistemde cisim için hangisi söylenebilir?
Soru 20
⚡ Canlı İnteraktif Test
1 litre kaç desimetreküpe (dm³) eşittir?
✅
3. Test Cevap Anahtarı & Adım Adım Çözümler
20 sorunun tamamının ayrıntılı işlem basamakları ve açıklamaları
Soru 1
A
Soru 2
B
Soru 3
B
Soru 4
B
Soru 5
A
Soru 6
B
Soru 7
B
Soru 8
A
Soru 9
B
Soru 10
B
Soru 11
B
Soru 12
D
Soru 13
D
Soru 14
B
Soru 15
B
Soru 16
B
Soru 17
B
Soru 18
A
Soru 19
B
Soru 20
B
1 Soru 1 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: A
Özkütle birim hacimdeki kütledir: d = m / V (Kütle / Hacim).
2 Soru 2 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
d = m / V = 120 / 40 = 3 g/cm³.
3 Soru 3 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Benzer sıvı moleküllerinin birbirini çekmesine kohezyon kuvveti denir.
4 Soru 4 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Su damlasının cama yapışması adezyon kuvveti ile açıklanır.
5 Soru 5 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: A
Net kuvvet ivme kazandırır: F_net = m · a.
6 Soru 6 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
a = F / m = 20 / 4 = 5 m/s².
7 Soru 7 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
F_etki = -F_tepki büyüklükleri eşit, yönleri zıttır.
8 Soru 8 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: A
Hız yer değiştirme/zaman (vektörel), sürat ise alınan yol/zaman (skaler) formülüyle bulunur.
9 Soru 9 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
a = Δv / Δt = (30 - 10) / 10 = 20 / 10 = 2 m/s².
10 Soru 10 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Sıvı yüzeyindeki kohezyon kuvvetlerinin dengelenmemiş etkisi yüzey gerilimini oluşturur.
11 Soru 11 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Sıcaklık arttıkça moleküller arası kohezyon zayıflar, yüzey gerilimi azalır.
12 Soru 12 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: D
Kuvvet (Newton = kg·m/s²) temel büyüklüklerden türetilmiştir. KISA MUZ temel büyüklüklerdir.
13 Soru 13 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: D
Enerji yönü olmayan skaler bir büyüklüktür.
14 Soru 14 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
F_s = k · N = 0,2 × 50 = 10 N.
15 Soru 15 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Duran cismin durmak, hareket edenin sabit hızla hareket etmek istemesine eylemsizlik denir.
16 Soru 16 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Dayanıklılık Kesit Alanı / Hacim ∝ 1/h oranına bağlıdır. Yükseklik 2 katına çıkarsa dayanıklılık yarıya iner.
17 Soru 17 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Adezyon kuvvetinin kohezyondan büyük olduğu durumlarda kılcallıkla sıvı yükselir.
18 Soru 18 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: A
Kütle skalerdir (kg), ağırlık ise yerçekimine bağlı kuvvettir (N).
19 Soru 19 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
Eylemsizlik prensibine göre F_net = 0 ise cisim duruyorsa durur, hareketliyse sabit hızla devam eder.
20 Soru 20 Ayrıntılı Çözümü
Doğru Seçenek: B
1 L = 1 dm³ = 1000 cm³ hacim birimidir.
🎥
4. Video Konu Anlatımı & Çözüm Rehberi
Görsel ve sesli pekiştirme için özenle seçilmiş YouTube ders anlatımı
Özet & İzleme Rehberi: VIP Fizik tarafından hazırlanan 9. Sınıf Fizik Madde ve Özkütle & Newton'ın Hareket Yasaları videosunu izleyerek püf noktalarını öğrenebilirsiniz.
📚
5. Resmi MEB Ders Kitabı Çözümleri
Milli Eğitim Bakanlığı 9. Sınıf ders kitaplarının sayfa sayfa çözümleri
🔗
6. İlgili ve Benzer Konu Anlatımları
Öğrenme zincirini tamamlayacak öncül ve ardıl konular
❓
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket konusu hakkında öğrencilerin en çok merak ettiği sorular
9. Sınıf Fizik Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket konusu sınavlarda kaç soru getirir? ↓
MEB ortak yazılı sınavlarında ve merkezi sınavlarda Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket konusundan her dönem ortalama 2 ila 4 soru sorulmaktadır.
Madde ve Özkütle & Kuvvet ve Hareket konusunu en iyi nasıl pekiştirebilirim? ↓
Sayfamızdaki derinlemesine konu anlatımını okuduktan sonra 20 soruluk testi süre tutarak çözmeli ve yanlış yaptığınız soruların adım adım çözümlerini incelemelisiniz.
MEB ders kitabı alıştırmalarına nasıl ulaşabilirim? ↓
Sayfamızdaki MEB Kitabı Çözümleri bölümünden ilgili sınıf ve sayfa çözümlerine doğrudan tek tıkla ulaşabilirsiniz.
