Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
1. Etkinlik Elektriksel Kuvvet 2.1.1. Elektriksel Kuvvet D oğadaki dört temel kuvvetten biri olan elekt romanyetik kuvvetin etkileri, milattan önceki yıllardan beri bilinmektedir. Ağaç reçinesinin fosilleşmiş bir biçimi olan kehribarın (Görsel 2.1) bir bez ile ovulması sonucunda saman ve tüyleri çekti ği Antik Dönem’de bilinen bir durumdur. Kehribar, Antik Yunancada elektrik kelimesinin kökeni olan “electron”a karşılık gelmektedir. Cisimler arasındaki itme ve çekme, yaylardaki gerilme ve sıkışma kuvvetlerinin sebebi atomik düzeyde elektriksel kuvvetlerdir. Elektriksel kuv vetler, maddelerin yapı taşı olan atomların ve moleküllerin oluşumunu ve birbiri ile etkileşimi ni sağlar. Elektromanyetik kuvvetlerin bilimsel olarak açıklanmasıyla radyo, televizyon, elektrik motoru, jeneratör, transformatör, parçacık hızlan dırıcısı, bilgisayar gibi birçok alet ve cihazın gelişti rilmesi mümkün olmuştur. Bazen araba kapısına dokunulunca hafifçe elekt rik çarpar. Halı üzerinde yürüyen bir kişi daha sonra bir metale dokunduğunda benzer bir çar pılma durumu yaşar. Bulutların etkileşime girerek yüklenmesi ve bu yükün ani akışıyla şimşek ve yıl dırım meydana gelir (Görsel 2.2). Bu tür olaylar, elektriksel kuvvetlerin etkisiyle gerçekleşir. Tüm bu olayların sebebi; sürtünme sonucu biri pozitif, diğeri negatif yükle yüklenen cisimler arasında elektronların hareket etmesi ve bir yük akışı mey dana gelmesidir. Görsel 2.1: Kehribar Görsel 2.2: Şimşek ve yıldırım ELEKTRİK VE MANYETİZMA 155
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
1. Adım (Fiziksel İlkelerin Tespiti): Soruda verilen fiziksel büyüklükler (kütle, kuvvet, enerji, dalga boyu vb.) SI birim sistemine göre düzenlenir.
2. Adım (Formül ve Bağıntıların Uygulanması): İlgili konunun temel fizik yasası (Newton Kanunları, enerji korunumu, Ohm Yasası veya dalga denklemleri) seçilerek değerler yerine konulur.
3. Adım (Birim Analizi ve Çıkarım): Vektörel yön ve skaler büyüklükler kontrol edilerek neticeye ulaşılır.
