11. Sınıf Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 243 Cevapları (MEB Yayınları)

7. Ünite Almanya’da Sanayileşme Süreci Almanya sanayileşme sürecine erken katılan ülkelerden biridir. 19. yüzyılın başlarında ulaşım ağlarının gelişmeye başlama­ sı sanayi faaliyetlerinin hız kazanmasında etkili olmuştur. 1870'li yıllardan itibaren siyasi birliğin sağlanması ve demir yolu ağlarının genişlemesi sanayileşmeye güçlü bir ivme kazandırmıştır. Ruhr Havzası’ndaki zengin kömür ve demir rezervleri ağır sanayinin gelişimini desteklemiştir. 20. yüzyıl içinde yaşanan iki dünya savaşı, üretimde geçici duraklamalara neden olsa da savaşlar sonrası yeniden yapılanma politikaları sanayiyi ülke ekonomisinin temel itici gücü hâline getirmiştir. Al­ manya II. Dünya Savaşı sonrasında özellikle 1960 yılından sonra artan iş gücü ihtiyacını karşılamak için aralarında Türki­ ye’nin de bulunduğu birçok ülkeden göçmen işçi kabul etmiştir. Bu işçi göçleri ülkenin sanayileşme sürecinde önemli bir iş gücü kaynağı oluşturmuştur. Sanayi yapısı, 1990 yılından sonra yüksek teknolojiye dayalı üretim alanlarına yönelerek önemli bir dönüşüm geçirmiştir. Günümüzde Almanya otomasyon, dijitalleşme ve yapay zekâ destekli üretim sistemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte sanayide yenilikçiliğin küresel merkezlerinden biri hâline gelmiştir. Almanya’da sanayi sektörünün gelişiminde nitelikli iş gücü önemli bir rol oynamıştır. Ülkede uzun yıllardır uygulanan mesleki ve teknik eğitim sistemi sanayinin ihtiyaç duyduğu kalifiye elemanların yetiştirilmesini sağlar. Sanayi kuruluşları ile eğitim kurumları arasında kurulan iş birlikleri, teknolojik yeniliklerin üretim süreçlerine hızla aktarılmasına katkıda bulunur. Ülkede üniversite–sanayi arasındaki güçlü iş birliği sayesinde araştırma faaliyetleri doğrudan üretimle entegre hâle gelmektedir. Bu durum Almanya’nın ileri teknoloji ge­ rektiren sektörlerdeki rekabet gücünü artırmaktadır. Sanayi sektörü, günümüzde Almanya ekonomisinin merkezinde yer almaktadır. Ülkede sanayi sektörü GSYİH, ihracat ve istihdamda önemli bir pay sahibidir (Grafik 7.3). Otomotiv, makine, kimya, elektronik, metal sanayi gibi katma değeri yüksek olan sektörler ülke ekonomisinde belirleyici rol oynar. Mısır’da Sanayileşme Süreci Mısır’ın sanayileşme süreci, Avrupa ülkelerine kıyasla daha geç başlamıştır. 19. yüzyılın sonlarında pamuk üretiminin art­ ması, sanayi faaliyetlerinin temelini oluşturmuş ancak üretim uzun süre tarımsal ham maddelere dayalı küçük ölçekli iş­ letmelerle sınırlı kalmıştır. 1952 yılında yönetimde monarşiden cumhuriyete geçilmesiyle birlikte ekonomi politikalarında köklü değişiklikler yaşanmıştır. Bu süreçte sanayileşmeye devlet yatırımları yön vermiştir. Ülkede 1970’li yıllarda uygulanan açılım politikalarıyla sanayide özel sektörün katılımı artmıştır. 1990'lı yıllardan itibaren serbest piyasa odaklı reformlarla sanayide yapısal dönüşüm süreci başlamıştır. Günümüzde ise ülkede sanayi sektöründe üretim kapasitesini artırmaya ve sanayi altyapısını güçlendirmeye yönelik adımlar atılmaya devam edilmektedir. Mısır’da sanayi sektörünün gelişiminde iş gücü önemli bir etkendir. Genç nüfus oranının yüksek olması sanayi için önemli bir potansiyel oluşturmasına rağmen mesleki ve teknik eğitimin yetersizliği, bu potansiyelin sanayiye tam olarak yansımasını engellemektedir. Eğitim kurumları ile sanayi sektörü arasındaki sınırlı iş birliği, nitelikli iş gücünün gelişmesini ve teknolojik yeniliklerin üretime aktarılmasını kısmen zorlaştırmaktadır. Mısır ekonomisinde sanayi sektörü GSYİH, ihracat ve is­ tihdam açısından önemli sayılabilecek bir yere sahiptir (Grafik 7.4). Sanayi üretimi ve ihracatın parasal büyüklüğü gelişmiş ülkeler kadar yüksek olmasa da ülke ekonomisin­ de sanayi sektörü belirleyici bir konumdadır. Ülkede tekstil, gıda işleme, inşaat malzemeleri, kimya, enerji gibi çoğunlukla düşük katma değerli sektörler öne çıkmaktadır. Son dönem­ lerde sanayi sektörünün gelişimine ve katma değerinin artı­ rılmasına yönelik yatırımlar artarak devam etmektedir. 100 80 60 % GSYİH Payı İhracat Payı İstihdam Payı 40 20 0 %84 %18 %27 Grafik 7.3: Almanya'da sanayi faaliyetlerinin GSYİH, ihracat ve istihdamdaki yüzdeleri 100 80 60 % GSYİH Payı İhracat Payı İstihdam Payı 40 20 0 %52 %14 %29 Grafik 7.4: Mısır'da sanayi faaliyetlerinin GSYİH, ihracat ve istihdamdaki yüzdeleri