10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 253 Cevapları (MEB Yayınları)

3. Tema Ölçme ve Değerlendirme Soruları

3. Tema Ölçme ve Değerlendirme Soruları 1-8. soruları aşağıdaki metin ve tablodan yararlanarak cevaplayınız. Üniversite öğrencilerine organik kimya dersinde makro ve mikro ölçekli iki deney seti tasarlandı ve uygu- landı. Bu deney setleri organik kimya dersinin 5. döneminde incelenen aldol, sabun ve haloform tepki- meleri olmak üzere üç tane deneyde kullanıldı. Üç deney için tepkime ortamı mikro ölçekte yürütüldü, işlemlerin geri kalanı geleneksel makro ölçekte donanım ve teknikler kullanılarak gerçekleştirildi. Makro ölçekli deneylerde 1 ila 10 gram, mikro ölçekli deneylerde 0,1 ila 1 gram başlangıç malzemesi kullanıldı. Mikro ölçekli tepkimeler, 10 mL’lik konik şişe veya küçük cam eşyalarda gerçekleştirildi. Sıvı çözeltiler genellikle 100 ila 1000 μL otomatik mikropipet veya 1 ila 5 mL kapasite aralığında şırınga kullanılarak ölçüldü. Kütleler ölçülürken 0,001 gramlık hassas doğrulukla elektronik terazi kullanıldı. Deneylerde, gerekli olan makro ölçekli klasik donanımlar da kullanıldı. Ürün ayırma işlemleri ve karakterizasyonu geleneksel makro ölçekli laboratuvar analiz teknikleri kullanılarak gerçekleştirildi. Her iki deney setinde de tepkime ürünleri katı olarak elde edildi ve ham ürünler saflaştırıldı. Mikro değişim deneyi setinde baş- langıç malzemeleri düşük oranlarda bulunmasına rağmen makul miktarda ürün elde edildi. Elde edilen sonuçlara göre gerekli hesaplamalar yapılıp tabloya kaydedildi. Deneyler Ölçek Deneysel atom ekonomisi (%) Su israfı (mL) Kimyasal atık (g)

1. Aldol tepkimesi Makro ölçekli 75 1 000 1,58 Mikro ölçekli 90 1 0,3

2. Sabun tepkimesi Makro ölçekli 80 2 500 4,58 Mikro ölçekli 90 3 0,4