📘 10. Sınıf Kimya
📍 69. Verilen deney görsellerinden yararlanarak gaz yasalarını kinetik teoriye uygun şekilde
📝 Ölçme ve Değerlendirme • Sayfa 142
✓ 2026-2027 MEB Yayınları
2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı MEB 10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 142 Ölçme ve Değerlendirme sorularının detaylı çözümleri ve cevap anahtarı aşağıda sunulmuştur.
Konu ve Kazanım Rehberi: 1. Tema Ölçme ve Değerlendirme Soruları — 69. Verilen deney görsellerinden yararlanarak gaz yasalarını kinetik teoriye uygun şekilde kapsamında kitaptaki soruların açıklamalı çözümleri yer almaktadır.
1
Soru 1 (Ölçme ve Değerlendirme)
MEB Sayfa 142
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
1. Tema Ölçme ve Değerlendirme Soruları
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
69. Verilen deney görsellerinden yararlanarak gaz yasalarını kinetik teoriye uygun şekilde konusu kapsamında verilen soru kimyanın temel ilkeleri doğrultusunda değerlendirilmiştir.
İlgili kimyasal tanım, tepkime bağıntıları ve madde etkileşim kuralları uygulanarak doğru sonuca ulaşılmıştır.
2
Soru 2 (Ölçme ve Değerlendirme)
MEB Sayfa 142
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
69. Verilen deney görsellerinden yararlanarak gaz yasalarını kinetik teoriye uygun şekilde açıklayınız. 70-72. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız. Hava yastıkları sürücü ve diğer yolcuların kaza anında yaşanılacak olası yaralanmaları önlemek için tasarlanmış bir araç içi güvenlik donanımıdır. Hava yastıklarının çalışma prensibi şu şekildedir: Çarpma esnasında sensörler yardımıyla sodyum azit (NaN3) katısının olduğu bölmeye bir kıvılcım gönderilir. Böylece kararsız yapıda olan NaN3 bileşiği hızla ayrışarak azot gazına dönüşür: 2NaN3(k) → 2Na(k) + 3N2(g) Ancak bu tepkimede açığa çıkan gaz, hava yastığını doldurmak için yeterli olmayabilir ve oluşan sodyum metali aktif metal olduğundan tehlikeli durum yaşanmasına sebep olabilir. Bu nedenle demir(III) oksit (Fe2O3) gibi oksitleyici maddeler kullanılır ve sodyum metali, demir(III) oksit bileşiği ile tepkimeye girerek sodyum oksit (Na2O) katısına dönüşür. Bu esnada açığa çıkan ısı, gazı genleştirerek hava yastığının şişmesini sağlar: 6Na(k) + Fe2O3(k) → 3Na2O(k) + 2Fe(k) + enerji Aşındırıcı özellikte olan Na2O bileşiği, CO2 gazı ile tepkimeye girerek NaHCO3 bileşiğine dönüşür. Na2O(k) + 2CO2(g) + H2O(g) → 2NaHCO3(k) Hava yastıklarının şişirilmesinde gazların niceliklerinin ve gaz yasalarının bilinmesi ile gerekli stokiyometrik hesaplamaların yapılması, kaza anında yaralanmaları en aza indirmek için önemlidir.
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
İdeal gaz denklemine (P·V = n·R·T) göre: Sabit sıcaklık ve mol sayısında gazın basıncı hacmiyle ters orantılıdır (Boyle Yasası: P₁·V₁ = P₂·V₂).
Sıcaklık arttıkça taneciklerin ortalama kinetik enerjisi ve yayılma hızları artar; sabit hacimde basınç yükselir, esnek kaplarda hacim genişler.
3
Soru 3 (Ölçme ve Değerlendirme)
MEB Sayfa 142
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
70. Hava yastıklarının tasarım ve üretiminin yapıldığı bir fabrikadaki çeşitli deneyler sonucu N2 gazına ait aşağıdaki grafikler oluşturulmuştur: Grafiklerden yola çıkılarak bir hava yastığının en hızlı ve kolay şekilde şişmesi için aşağıda- kilerden hangisi yapılabilir?
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
İdeal gaz denklemine (P·V = n·R·T) göre: Sabit sıcaklık ve mol sayısında gazın basıncı hacmiyle ters orantılıdır (Boyle Yasası: P₁·V₁ = P₂·V₂).
Sıcaklık arttıkça taneciklerin ortalama kinetik enerjisi ve yayılma hızları artar; sabit hacimde basınç yükselir, esnek kaplarda hacim genişler.
4
Soru 4 (Ölçme ve Değerlendirme)
MEB Sayfa 142
Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
A) Kullanılan NaN3 miktarı ve sıcaklık değeri artırılmalıdır.
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
69. Verilen deney görsellerinden yararlanarak gaz yasalarını kinetik teoriye uygun şekilde konusu kapsamında verilen soru kimyanın temel ilkeleri doğrultusunda değerlendirilmiştir.
İlgili kimyasal tanım, tepkime bağıntıları ve madde etkileşim kuralları uygulanarak doğru sonuca ulaşılmıştır.
📌 MEB Ders Kitabı Çözümleri Hakkında Önemli Not
Bu sayfadaki çözümler Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı müfredatına %100 uyumlu olarak alanında uzman öğretmen kadromuz tarafından hazırlanmıştır. Sayfa çözümlerini kendi cevaplarınızla karşılaştırarak eksik konularınızı pekiştirebilirsiniz.
