Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
2. ÜNİTE Cevap 2.24. Soru 2.25. Soru Camdan yapılmış çiçek seralarında "sıcaklık etkisini artırıcı etki" olarak adlandırılan "sera etkisi" iki temele dayanır: cisimlerin sıcaklıkları ile doğru orantılı olarak ışıma enerjisi yayması ve hava, cam gibi maddelerin saydamlığının ışıma dalga boyuna bağlı olması. Hava, normal şartlar altında görünür ışık ve kızılötesi ışığa karşı saydamdır. Bununla birlikte havanın yapısında aşırı su buharı ve kar bondioksitin bulunduğu durumlarda sadece görünür ışık için saydamlık gösterirken kızılötesi ışık için opak (saydam olmayan) madde gibi davranarak bu ışığı geçirmez. Aynı etki, Güneş ışımasına karşı saydam olan yerküre atmosferinde de geçerlidir. Yerküre, Güneş’ten gelen ışıma enerjisini soğurur ve bu enerjinin bir kısmını geri yansıtır. Atmosferdeki su buharı ve karbondioksit, yansıtılan ışımaların büyük kısmını soğurur ve yerküreye geri gönderir. Bu durum, yerkürenin aşırı soğumasını engeller. İnsan kaynaklı kullanımlar sonucunda karbondioksit oranının artması ile sera gazı dengesinin bozul ması, fazla ısınmaya ve çevresel sorunlara yol açmaktadır. Yerkürenin sıcaklığının giderek artması buzulların erimesine, deniz seviyelerinin yükselmesine, okyanusların ısınmasına, iklim değişikliğine ve canlı türlerinin yok olmasına neden olmaktadır. Bilim insanları dünyanın geleceğinin kesinlikle şansa bırakılamayacağı, acil önlemler alınması gerektiği konusunda devletleri her platformda uyarmaktadır. Bu metne göre yenilenebilen ve yenilenemeyen enerji kaynaklarının çevreye olan etkisini küre sel ısınma bağlamında değerlendiriniz. Aşağıda enerji kaynaklarının karşılaştırılması ile ilgili bir tablo verilmiştir. Tablodaki enerji kaynaklarını "Etkiler" sütunundaki konularla ilişkilendiriniz. Enerji kaynakla rının bu konularla ilgili etkilerinin olup olmadığını değerlendirerek "Var" ( ) ya da "Yok" (X) şeklinde tabloya yazınız. Yenilenebilen Enerji Kaynakları Yenilenemeyen Enerji Kaynakları Etkiler Güneş Hidrolik Rüzgâr Jeotermal Biyokütle Hidrojen Dalga Fosil Yakıtlar Nükleer Enerji İklim Değişikliği Sera Gazı Su Kirliliği Toprak Kirliliği Gürültü İstihdam Teknoloji
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Fiziksel anlamda iş: W = F · Δx (kuvvet ile yer değiştirmenin çarpımı) bağıntısıyla hesaplanır.
Kinetik enerji E_k = ½ m·v², yer çekimi potansiyel enerjisi E_p = m·g·h formülüyle bulunur. Sürtünmesiz ortamlarda toplam mekanik enerji (E_mekanik = E_k + E_p) korunur. Güç ise birim zamanda yapılan iştir (P = W / t).
