Kitaptaki Soru Metni ve Verilenler
1. Tema / ENERJİ Hücresel Solunum Hücresel solunum, sıklıkla nefes alıp verme ile karıştırılmaktadır. Oysa bu iki kav- ram birbirinden farklıdır. Nefes alıp verme, solunum organlarındaki gaz değişi- mini ifade eder; hücresel solunum ise organizmaların yaşamını sürdürebilmesi için organik besin moleküllerinin hücre içinde parçalanarak enerji elde edilmesidir. Hücresel solunum, oksijenli ve oksijensiz solunum olmak üzere iki farklı şekilde gerçekleşir. C6H12O6 + 6O2 + 6H2O 6CO2 + 12H2O + ATP + ısı Oksijenli solunumun genel denklemindeki H2O sayıları sadeleştirilerek aşa- ğıdaki gibi yazılır: Oksijenli Solunum Oksijen varlığında enzimler ve ETS yardımıyla organik moleküllerin karbondioksit ve su moleküllerine kadar parçalanması sonucunda ATP üretilmesine oksijenli solunum (aerobik solunum) denir. Oksijenli solunumda son elektron alıcısı oksi- jendir. Oksijenli solunumda glikoliz sonucu oluşan piruvat; CO2, H2O gibi inorganik maddelere kadar parçalandığı için diğer hücresel solunum çeşitlerine göre daha fazla ATP üretilir. Oksijenli solunum, bazı prokaryotlarda ve tüm ökaryot canlılılarda gerçekleşir. Oksijenli solunum, prokaryotlarda sitoplazmada ve hücre zarının iç yüzeyinde gerçekleşir; ökaryotlarda ise sitoplazmada başlayıp mitokondride tamamlanır. Oksijenli solunumun genel denklemi aşağıdaki gibidir: Görsel 1.23 Oksijenli solunuma genel bakış C6H12O6 + 6O2 6CO2 + 6H2O + ATP + ısı NADH ile taşınan elektronlar ATP ATP Elektron taşıma sistemi Krebs Döngüsü ATP Sitoplazma Glikoz Glikoliz Mitokondri Piruvat Asetil- CoA Piruvatın oksidasyonu NADH ile taşınan elektronlar NADH ve FADH2 ile taşınan elektronlar Oksijenli solunum; glikoliz, Krebs döngüsü ve ETS evresi olmak üzere üç aşamada gerçekleşir(Görsel 1.23).
Ayrıntılı Adım Adım Çözüm
Kış uykusuna yatan canlılar enerji ihtiyaçlarını vücutlarında depoladıkları yağ dokusundan (trigliserit) hücresel solunumla karşılarlar.
Yağların oksijenli solunumla yıkımı diğer besinlere kıyasla en yüksek düzeyde ATP enerjisi ve bol miktarda metabolik su açığa çıkarır.